tatarska i rozerwanie ich konjukcyej z kozakami albo z Doroszenkiem transaclio, o co prosić będą IMcie pp. posłowie hetmanów, aby w to potrafili i ulteriori cura et consilio raczyli proseąui publicam securitatem. In ąuantum by zaś Orda ująć się nie dała ale nas ulterionibus armis inseąui miała, tedy upominki tatarskie cedent wojsku zaporoskiemu. 13. Uprzątając impedimenta, które ad obseąuium przychodzących ludzi ukraińskich często exacerbant, zda się, aby iudicium instantaneum sine appellatione na zachowanie sprawiedliwości w Ukrainie formowane było, któremu sądowi praeesse mają IMcie pp. hetmani cum adminiculo komisarzów a republica ordynowanych. Circa quod iudicium aby IMcie pp. hetmani mieli facultatem uprowiantowania i municyą opatrzenia fortec w Ukrainie zostających, tam ex bonis regalibus, spiritualibus, jako też i haereditariis, nemine excepto, do pewnego czasu i prawo, aby napisane było, czem się kontentować od swoich poddanych haeres et quovis titulo possessor przynajmniej ad praefixum tempus będzie powinien z intraty dóbr swoich. 14. Progress wojenny teraźniejszy i odebranie niemałej części Ukrainy ominatur to i jakoby spondet, że przecie przyjdzie czas ten, którego panowie dziedziczni suis gaudebunt fortunis, królewszczyzn zaś z łaski J. kr. Mci bene meritorum w rozdawaniu ich pro cuiuscunque merito subseąuentur proemia spodziewamy się, zaczem starać się IMcie pp. posłowie będą, aby każdy który się łaską cale J. kr. Mci jako i antecessorów J. kr. Mci w intratnych starostwach i dzierżawach cieszyć się będzie, w takiej się poczuwał powinności, żeby pro conservatione kraju sam tam mieszkał, miejsce to z tej ufortyfikowawszy intraty municyą i ludźmi przez cały czas dzierżawy i komendy upatrywał w takim porządku i komendzie, aby Kamieniec Podolski zostawał salro moderno possessore instabunt IMcie pp. posłowie. 15. Wojsko i każdy apparament wojenny bez pieniędzy ad effectum przywiedziony subsistere nie może, pieniądze zaś tylko pro usu antiąuo ex contributione publica zasiąc możemy, zaczem zlecamy IMciom pp. posłom, aby gdy do uchwały podatków przyjdzie, ne contributionibus agrariis plebs exhausta et gemens sub tributis aggravetur, aby insze genera podatków, jako to pogłówne, czopowe generalne ze wszystkich in universum miast i wsiów, akcyzy i insze media promowowali i na wszytkie sposoby słuszne pozwolili byle tylko nie na pobory i nie na podymne, ażeby quo iustiore modo podatki wypłacone były, reassumendo dawny statut Zygmuntowski de taxatione bonorum; aby taxatio dóbr wszystkich in unirersum ziemskich, duchownych i królewskich namówiona była, z której iustum et aeąualem modum contnbuendi cała rzpta mieć będzie. 16. Ponieważ województwa niektóre są tak contumaces, że niedbając na prawo pospolite chorągwiom z rozebrania generalnego po województwach wojska do siebie należącym żołdu należytego wypłacić niechcą, starać się będą IMci pp. posłowie, aby respublica województwa takowe do wypłacenia zatrzymanego żołdu przywiodła, posłowie zaś województw tychże, aby in omni materia consultationum caveant voce activa w izbie poselskiej invigilabunt posłowie nasi. 17. Do uspokojenia trudności cum retentoribus podatków per legem postanowionych, niemoże się lepszy adinvenire sposób, jako kiedy trybunał radomski dwa razy w rok, to jest raz post Conductus a drugi raz post Martini sądzony będzie. 18. Szczupłości stołu J. kr. Mci ratio i żeby princeps non egeat stanom rzptej należy, nic słuszniej sze go, jako aby w zastawach zostawające ekonomie eliberowała rzpta, tak w Koronie jako i w W. księstwie litewskiem, prawa dawne reasumując, aby nikt nie ważył się jurgeltów przyjmować, przywileje uprawiać z uszczerbkiem mensae regiae sub paenis legibus descriptis. Moneta zła exvisceravit rzptą z srebra i złota i im dłużej hoc malum cierpiemy, tern większe zniszczenie nas czeka ; inibunt modos IMcie pp. posłowie, jakoby reductio dobrej monety stać się mogła iuxta sensum totius reipublicae. 19. Wiele na tem należy providere indem ni tati reipublicae et adinvenire modum defendendorum (ile pod ten czas) finium regni, co że bez ludnego żołnierza być nie może, zleciliśmy to IMciom pp. posłom, aby modum podali większego sił na obronę ojczyznej przyczynienia, a osobliwie aby osoby te, którzy regimenta cudzoziemskie mają, niemniej i ci, którzy munificencyą principum tak teraźniejszego jako i przeszłego z dóbr królewskich intraty dorocznej nad trzydzieście tysięcy percipere mogą, chorągwi husarskich stawili pewną kwotę. 20. Wielkiego księstwa litewskiego wojsko w Ukrainie idące w tak gwałtownej wojennej rzptej potrzebie, bez respektu dobra jej pospolitego chwalebnego wojsk koronnych w Ukrainie progresu prosekwować nie chcą, ponieważ illicite zwinęło się, iustum w nas przeciwko sobie wzbudza dolorem, żeby tedy równo z drugimi życzliwie i skutecznie słuźącemi nie odnosili konsolacyej, na żadną onemu IMcie pp. posłowie nasi nie pozwolą amnestią i owszem aby o szkody i wiolencye, których wiele poczynili serio sądzeni byli i posłowie ich do żadnej nie byli przypuszczeni audyencyej pilno IMcie pp. posłowie nasi przestrzegać będą i upomną się in facie totius reipublicae. IMciom pp. hetmanom W. księstwa litewskiego rationem zwinienia wojska, sumę zaś siedmiu kroć sto tysięcy zł. z komisyej lwowskiej W. księstwa litewskiego daną, jakoby rekuperowali od W. księstwa litewskiego, inibunt modos IMcie pp. posłowie. A że skarb koronny na expedycyą posłów koronnych nie mniejsze erogat sumptus, negotia zaś poselskie nietylko rzptą ale etiam W. księstwa litewskiego afficiunt, zaczem mają promovere IMcie pp. posłowie, aby i W. księstwo litewskie ad erogandos sumptus eiusmodi swojemi expen- 9ami do skarbu koronnego przykładali się, a in futurum iuxla nexum unionis koronnej z W. księstwem litewskiem, abyśmy przeciwko spólnym nieprzyjaciołom naszym wzajemnie sobie dawali posiłki efficient IMcie pp. posłowie. 21. Lubo samą obronę, rzptej widząc instans periculum promovere rzekliśmy sobie eiusdem loci , zdało się nam też et internis zabieżeć periculis, które ex immoderato spiritualium zelo quasi incrementi ecclesiae metuunt, zaczem opowiedzią IMcie pp. posłowie, jako nam są graves duchowych oppositiones tak in iudiciis jako i w testamentach i innych sposobach, tudzież ex avulsione tak wielu dóbr dziedzicznych mutationem et confusionem status spodziewać się, curabunt tedy, aby dobra ziemskie żadnymi wyderkafami testamentami, by też i roborowanymi zapisami nullo colore et ingenio etiam decretis tribunalitiis obciążone ani alienowane ad statum spiritualem nie były. Religiosi do któregokolwiek klasztoru wstępujący, aby z sobą patrimonia nie wnosili, ale przystawali na takiej porcyej, która ex consensu wszystkich stanów obmyślona będzie. Dekret też trybunalski, że przeciwko dawnym konstytucyom de alienatione bonorum in haereditariam possessionem spiritualium w sprawie z IMcią księdzem plebanem Kłoczowskim a IMcią p. Samuelem z Żaiigroda Stadnickim kasztelanem lubaczowskim ferowany, aby sprawa in integrum restituta była procurabunt IMcie pp. posłowie. 22. Między czynami, które per momenta IMć p. marszałek i hetman w. koronny amore boni publici ojczyźnie wyświadcza, i ta digna res auro, że hiberna praevio consensu J. kr. Mci stanęła, przełożywszy dobro pospolite nad powagę swoją prawem dawnem obwarowanie, dojrzą tedy IMcie pp. posłowie i umówią się, aby w wydawaniu tej hiberny aeąualitas servetur et proportio, supra retentores zaś hibernej takież prawo formabunt jako i kwartej, a ta tak z dóbr duchownych jako i królewskich in posterum aeąualiter aby była wydawana. 23. Wiele na tern należy całemu województwu naszemu, aby forteca wysokiego zamku lwowskiego w komendzie IMci p. starosty lwowskiego ') nie bez osobliwego zostawała opatrzenia, starać się tedy IMcie pp. posłowie będą, aby zamek ten municyą i ludźmi dostatecznie był ufortyfikowany a ludzie i numerus ich, według zdania JW. IMci p. marszałka koronnego na tej fortecy naznaczony, aby w komput wojska rzptej i płacy ordynaryjnej przyjęci byli. 24. Forteca kamieniecka iż jest osobliwie na zatamowanie impetów nieprzyjacielskich propugnaculum, interest starać się o to, aby jako najprędzej ludźmi dzieł rycerskich dobrze wiadomemi et aliis bellicis instrumentis ufortyfikowana et viro adaeąuatae prudentiae w direkcyę za ordynansem jednak i radą JW. IMci p. marszałka zlecona i oddana była. 25. Subsidium od książęcia IMci brandenburskiego według traktatów bydgowskich, na każdą wojenną rzptej potrzebę objecane, aby in effectum przychodziło, urgebunt IMć pp. posłowie. 26. Inter calamitates, któremi affligimur, nie mniejsza tangit ziemię sanocką od pogranicznych Węgrów, państw cesarza IMci, kiedy najazdami, rozbojami, zabójstwem znacznej szlachty często grassantur po tej ziemi, która jako publicae non deest necessitati pro defensione granic invicem contribuendo, tak będą prosić
Część 52
strona 596/713