Część 1

pp. posłowie nasi do IMci księdza arcybiskupa gnieźnieńskiego, aby imieniem rzptej prośbę swoją przez pisanie do książęcia IMci wniósł, żeby liczbą jaką dobrą ludzi wojennych chciał poratować rzptą, więc i tego, aby nieprzypominał IMć ksiądz arcybiskup gnieźnieński, aby wszystkie retenta, cokolwiek się pokaże, książę IMć brandenburski oddać jako najprędzej raczył na zapłatę wojsku do rąk JW. p. podskarbiego koronnego1), a cokolwiek by oddano od książęcia IMci branderburskiego, na coby kwitu ręką IMci p. podskarbiego koronnego nie pokazał podpisanego, to wszystko ma być irritum et inane. Także do pp. Gdańszczan aby IMć ks. arcybiskup gnieźnieński interponował auauthoritatem suam, iżby rzptą, z której tak wielkie emolumenta biorą, w tak ciężkim razie chcieli ludźmi dobremi poratować przynajmniej tysiącem człowieka cudzoziemskiego. Reszty składanego winnego u p. Szembeka upomnieć się, aby ją nieodwłocznie oddał. 17. Dochodzą nas te wieści jakoby byli tacy, którzy to proponują, aby królewicz IMć Kazimierz pod ten czas interregni wodzem był wojsk rzptej przeciwko temu nieprzyjacielowi. Lubo wszystkie dotes doświadczonego wodza przypisujemy królewiczowi IMci Kazimierzowi, jednak iż warowali to sobie przodkowie nasi, quod nullum castrum seu fortalitium regni Poloniae alicui duci vel principi aut descendenti de gente ducali regendum et tenendura pro tempore et in aevum non debet committi, a wojsko poruczyć daleko większa rzecz jest niźli jeden zamek, zlecamy to pp. posłom naszym, aby tego żadną miarą nie pozwalali i jeśliby to kto proponował, temu omnino kontradikowali. 18. To infortunium, które padło na rzptą w rozgromieniu świeżem wojska koronnego i w pojmaniu obudwu IMiow pp. hetmanów koronnych, jako jest nam wszystkim żałosne tak i do kommizeraeyepobudząjące, żebyśmy o wyswobodzeniu i Ich Miow pp. hetmanów 2) i rycerstwa w pojmaniu będącego u pogan omnimode myślili, zaczem zlecamy pp. posłom naszym, aby wnieśli prośbę swą w pośrodek wszystkich Ich Mciow, aby specialiter posłać z tern do cesarza Tureckiego,*) iżby jako Ich Miów pp. hetmanów tak i wszystkich innych, których tam na tej wojnie pobrali, wolno wypuszczono i oddano, gdyż Ich Mć pp. hetmani czyniąc dosyć pactis conventis które ma Rzpta z cesarzem Tureckim gwoli temu z wojskami tak daleko poszli, aby byli zabronili Kozakom Zaporoskim chodzenia na morze, na co się byli zbuntowali. 19. Praesidio i ludziom na Kudaku będącym, ponieważ rzpta na niego wielki koszt ważyła i ludzi wiele do wojny tam potrzebnych zostało, obmyśleć subsidium potrzeba i jako najprędzej, ut non cedat in praedam nieprzyjacielowi. 20. Jeśliby tak nagle napadło niebespieczeństwo strzeż Boże na ojczyznę, iżby do wydania podatków przyjść nie mogło, tedy mają inire rationem pp. posłowie nasi z inszymi Ich Mciami, żeby skądkolwiek zaciągnąć pieniędzy ad fidem publicam dla prędszego zaciągnienia żołnierza. 21. Wielką stąd uznawa szkodę sejmik wiszyński, iż którzy otrzymają przywileje na wakancye lub starostw, lub jakichkolwiek dzierżaw od króla IMci danych, nie pokładając się w tem ani czekając oddania przez pisarzów skarbowych, jako o tem prawa wyrażone są, za szczególnem tylko przywileiem albo listem prywatnym kancelaryej którejkolwiek zwykli te dobra odbierać, skąd wielka szkoda w opustoszeniu zamku i armaty dzieje się, tedy jeżeliby kto taki na potem znalazł się, któryby nie dołożywszy się skarbu i nie z rąk skarbowych wziął te dobra, eo ipso facto ma je tracić. 22. Kontrakty arendy, administracye, komissye et quocumque nomine et titulo nazwane około ekonomiej i wszelakich dóbr króla IMci dispozycye, także i kwity de perceptis dane, których wszystkich dozór iż się za wiadomością JW IMci p. podskarbiego koronnego odprawiać i ex actis thezauri regni z podpisem i pieczęcią skarbową iuxta nexum iuris publici wychodzić mają, przeto takowe wszystkie jako prawu koronnemu przeciwne aby kasowane były, zlecamy pp. posłom naszym, chcąc to mieć po JW. IMci p. podskarbim koronnym, aby te wszystkie prowenta w dyspozycyą swoją brał i prowent z nich i teraz ad felicem usque coronationem da Bóg pana przyszłego i na potem, które to prowenta podczas interregni usąue ad coronationem mają się obracać na potrzebę Rzptej sub refusione damnorum, gdyby temu IMć p. podskarbi nie chciał dosyć czynić