Część 50

Którzy to IMcie pp. administratorowie wykonawszy wprzód przysięgę w grodzie tą rotą jaką poborcy przysięgają, podatek ten nowego szynkowego, tak jako w konstytucyej blisko przeszłego sejmu opisano, do czasu wyżej mianowanego sine depactatione miast sprawiedliwie wybierać będą i żeby w jako najlepszy porządek podatek ten wprowadzili starać się będą. Którym salarium po trzy grosze od jednego złotego pro hac vice naznaczamy. Po wyjściu zaś roku administratorów sobie na sejmiku wisnińskim obierać będziemy. A to nowe szynkowe niema w niczem praeiudicare dawnemu czopowemu we wszystkich ziemiach naszych. Podatek ten szynkowego sami tylko szynkarze miejscy płacić będą powinni i ci co po kamienicach albo dworkach cuiuscumąue conditionis et iurisdictionis w miastach szynkują. 8. Należy na tem wiele ziemi naszej przemyskiej abyśmy mieli exactam rationem wszytkich podatków i retentorum ziemie naszej, przeto sądy skarbowe postanawiamy. Na które to sądu ziemskiego i urzędu grodzkiego przemyskiego, naznaczamy deputatów IMć p. Marcina Trzebuchowskiego podczaszego brzeskiego kujawskiego, IMć p. Jerzego Grochowskiego łowczego, IMć p. Skorczyckiego wojskiego przemyskiego, IMć p. Aleksandra Ustrzyckiego wojskiego sanockiego, IMć p. Alexandra Jastkowskiego miecznika przemyskiego. Którzy wykonawszy przysięgę rotą deputata trybunału koronnego, zjechawszy się do Przemyśla sądy te w ratuszu die tertia Februarii roku blisko przyszłego millesimi sexcentesimi septuagesimi primi zaczną. A przez trzy niedziele salva prolongatione tych sądów na tydzień po trzech niedzielach jeśliby tego potrzeba była, absentia aliąuorum non obstante byle ich sześć osób było odprawować będą. Na których sądach wszyscy exactores i retentores poborów podymnego, czopowego i wszystkich in genere podatków do ziemi należących sprawić się i exactam rationem oddać powinni będą. Remissy także od sądu grodzkiego w sprawach skarbowych na tych sądach decydowane być mają. W żadne sprawy prywatne, pomienieni sędziowie wdawać się nie mają, ale tylko sprawy między ziemią a poborcami i retentorami sądzić będą i rachunki podatków jako najlepiej examinabunt. A ktoby się na tych sądach dał kondemnować, z tego urząd grodzki ma czynić exekucyą nieodwłoczną. Akta tych sądów wszystkie na przyszły da P. Bóg sejmik wisninski przywieść nam powinni będą. 9. Na tychże sądach ma być poczta ordynowana inhaerendo constitutioni o approbacyej poczcie. Do której ordynacyej poczty nim przyjdzie pomienieni IMć pp. sędziowie oznajmią o tem i prosić będą JW IMć p. Andrzeja Maxymiliana z Pleszowic Fredra kasztelana lwowskiego in gremium sui tam in praesentia IMci taż poczta postanowiona będzie tak, aby jeden z magistratu miejskiego tam obrany do niej ordynowany zostawał, któryby pilno i wiecznie tą pocztą zawiadował. Na tychże sądach poborcy ratione depactationis ad instantiam cuiusvis iniuriati sprawić się powinni będą według dawnych lauda naszych. Pomienionym sędziom naznaczamy salarium każdemu po sto zł., na kancelaryą zł. pięćdziesiąt, p. instygatowi ziemie naszej zł. pięćdziesięt, który wszytkich exaktorów, exaktorowie zaś swoich retentorów wszelakich in universum podatków, jako się wyżej opisało, także i miasta o czopowe, jako o insze podatki quocumque genere nazwane wcześnie przypozywać będzie powinien. A pp. poborcy wszelakich exakcyej przed tymi sądami z gotowymi regestrami i rachunkami sporządzonymi stawić się powinni. Także i miasta wszystkie z gotowymi regestrami i rachunkami czopowego za te osobliwe czasy wszystkie, które w administracyej i w rękach samych miast po wyjściu kontraktu zostawało stawić się i sprawić iudicialiter powinni będą pod winami contra retentores contributionum publicarum w prawie opisanemi 10. Na instancyą JW IMci p. marszałka i hetmana w. koronnego na sejmik nasz wniesioną, ziemia przemyska pozwalamy przyjąć dwieście piechoty węgierskiej IMci do zapłaty a prima Februarii anni proxime venturi millesimi sexcenlesimi septuagesimi primi a to na miejsce proponowanych dwóch chorąwi konnych, jednej JWIMci p. kasztelana podlaskiego koni ośmdziesiąt, drugiej chorągwi W IMci p. starosty i generała podolskiego koni sta, taką jednak kondycyą, jeżeli IMć p. marszałek i hetman w. koronny efficiet to, że te dwie pomienione chorągwie konne województwo rawskie przyjmie wzajem do siebie. A coby tamtym chorągwiom nie dostawało z województwa rawskiego, to IMć p. marszałek i hetman ma supplere tak, żeby ziemia przemyska od płacenia pomienionym dwiema chorągwiom cale wolną zostawała i żeby IMć otrzymał asśekuracyą na tę zamianę lubo od województwa rawskiego lubo od trybunału przyszłego radomskiego ziemi służącą. Jeżeliby też z tej okazyej cokolwiek zatrudnienia na ziemię przemyską przychodzić miało, tedy IMć p. marszałek i hetman w. koronny in onere evictionis tejże ziemi zawsze zostawać będzie powinien. 11. Ziemia sanocka, także jako i pomienione ziemie według deklaracyej IMciów pp. posłów naszych pozwalamy summam correspondentem dwunastom poborom sine abiuratis, która efficit sumę czterdzieście tysięcy i cztery dwieście dziesięć zł. p. groszy siedmnaście, potrąciwszy nietylko cerkwie według dekretu trybunału radomskiego anni millesimi sescentesimi sexagesimi tertii z IMcią p. Alesandrem Leszczyńskim poborcą ziemie naszej sanockiej ferowanego, ale i sumę dwadzieścia zł. i ośm na każdą simplę, która względem kościołów tak 00. Jezuitów i Franciszkanów w Krośnie jako i 00. Franciszkanów w Sanoku per legem uwolnionych decessit. Z tej sumy wytrącamy sumę półtora tysiąca zł. na praesidium barskie daną. Na wypłacenie tej sumy poborów trzydzieście idwa cum abiuratis wydać deklarujemy. Czas wybierania tych poborów a die prima Jannuarii ad ultimam Jannuarii anni proximi millesimi sexcentesimi septuagesimi primi naznaczamy, do których poborcę obraliśmy IMć p. Stanisława Cieplińskiego. Oprócz tych poborów znowu na zapłatę chorągwiom ziemi naszej uchwalamy sześcioro podymnego pro hac vice tantum z tą deklaracyą, że na potem podymnem nigdy wypłacić nie będziemy chyba praevia generali revisione dóbr wszystkich ziemskich królewskich i duchownych. Czas wybierania tego sześciorga podymnego a die prima Februarii ad ultimam Februarii anni proximi millesimi sexcentesimi septuagesimi primi naznaczamy. Poborcą IMć p. Piotra Rojowskiego komornika ziemie sanockiej do tych sześciorga podymnego deklarujemy. Które podatki wszyscy in genere nikogo nie wyjmując według przeszłych regestrów i laudów wydawać powinni będą. Administracya nowego szynkowego w ziemi naszej sanockiej także jako i w pomienionych ziemiach poczynać się będzie a die prima Jannuarii anni proximi millesimi sexcentesimi septuagesimi primi; do którego szynkowego naznaczamy administratora IMci p. Adama Łysakowskiego, który praevio iuramento w grodzie tą rotą jako poborcy przysięgają administracya tę ad piem primam Jannuarii anni millesimi sexcentesimi septuagesimi secundi odprawować będzie. Obowiązując IMci, aby podatek ten szynkowego jako w najlepszy porządek wprawił, wybierając podatek ten od wina, miodu, piwa, gorzałki, tak jako w konstytucyej sejmu blisko przeszłego opisano. A podatek ten szynkowego sami tylko szynkarze którzy szynkują w miastach płacić będą powinni jako i w inszych ziemiach naszych. Salarium IMci p. administratorowi trzy grosze od złotego jednego pro hac vice naznaczamy, który sine depactatione miast podatek ten sprawiedliwie administrować będzie. Po wyjściu zaś roku administratora sobie podatku tego wybierzemy. 12. Sądy skarbowe ziemi naszej tak jako i w ziemi przemyskiej postanawiamy do których do sądu ziemskiego i urzędu grodzkiego sanockiego deputatów naznaczamy IMć p. Humnickiego podstolego sanockiego, IMć p. Stanisława Fredra podstolego podolskiego, IMć p. Piotra Polańskiego cześnika sanockiego, IMć p. Szymona z Gośniewic Wolskiego skarbnika sanockiego, IMć p. Andrzeja Dubrawskiego marszałka na ten czas koła naszego, IMć p. Piotra Krasowskiego, IMć p. Stanisława Bala, IMć p. Józefa i Adama Humnickich, IMć p. Adama Łysakowskiego, IMć p. Wojciecha Kobylnickiego, którzy praevio iuramento według zwyczaju sądy te na kadencyi roków ziemskich sanockich blisko przyszłych, choćby też i roki ziemskie niedoszły zaczynać i odprawować będą, absentia aliąuorum non obstante, byle nie w mniejszej liczbie nad sześć osób. Na które sądy instigator ziemie naszej IMć p. Szymon Śląski IMciów pp. poborców wszystkich in genere quocumąae podatków, pp. zaś poborcy retentorów swoich także i miasta tako o czopowe jako i o wszelakie podatki pozwać powinni będą. A ktoby się^dał na takowych sądach kondemnować, z takiego urząd grodzki exekucyą nieodwłóczną czynić powinien będzie. A IMcie pp. poborcy wszyscy z gotowymi rachunkami i regestrami na tych sądach stawić się una cum retentoribus suis i sprawić powinni będą. 13. Na introligowanie ksiąg starych grodzkich sanockich zaznaczamy zł. sto z retent u IMci p. Piotra Rojowskiego komornika i poborcy ziemie sanockiej.] 14. Co się zań tknie securitatem ziemie naszej sanockiej, uważając jako się swawoleństwo coraz większe rozmnaża i górę bierze przez ustawicznie rozboje i złodziejstwa, tak dalece, że w domach swoich my sami i poddani nasi bezpieczni być nie możemy, na pohamowanie tedy swawoleństwa tego stosując się do konstytucyi sejmu blisko przeszłego, uchwalamy praesidium propter securitatem całej ziemie naszej piechoty trzydzieście, rotmistrza zaś tej piechoty na sądach przyszłych skarbowych sędziowie obiorą, którego sposobnego obaczą, aby sam w osobie swojej nie per substitutum attendat officio suo. Której piechocie ma się zaczynać służba a vigesima Aprilis ad diem vigesimam Maii a zaś w jesieni a prima Septembris at ultimam Novembris. Na której służbie aby to praesidium de proprio sustentowało się i tak p. rotmistrz jako i piechota u ludzi nic nie wyciągali pozwalamy na miesiąc na każdego pachołka zł. dziesięć a p. rotmistrzowi na ćwierć roku zł. trzysta. Powinien tedy będzie przerzeczony rotmistrz zbójców, złodziejów, tam in facto recenti quam post factum, których będzie mógł imać i gdziekolwiekby się kupili brać, także i tych wszystkich złodziejów i zbójców, którzy po wsiach albo miasteczkach zostają a są na nich powołania i jawni są złodzieje łapać powinien a do sądów miejskich sanockich oddawać, aby podług excessów swych karani byli. Miasto zaś od takowych sądów komputując w to i konfessata z wydaniem onych nie powinno brać tylko zł. cztery a mistrzowi zł. sześć, tak od slachcica i ktobykolwiek takowego złodzieja do sądów miejskich przysłał więcej m'asto brać nie powinno. Confessata przy tern urząd miejski wiernie excypować i do ksiąg swych wpisywać ma, nie ochraniając nikogo w konfessatach sub paena capitis interposita, które konfessata każdemu dla dojścia sprawiedliwości potrzebującemu bez depaktacyi wydawane być mają. Miastu jednak Sanokowi respeetu confessatorum i czynienia sądowej exekucyej omnimodam cavemus securitatem. Więc że takowym swawolnym ludziom po wsiach i miasteczkach pozwalają przytułków i pomieszkania i łapania onych bronić zwykli, tedy stosując się do dawnych postanowień, oprócz paenas criminales pro ratioue delicti decernendas wkładamy na każdą wieś i miasteczko winę pieniężną, któreby reąuisiti będąc pomocy praesidio do chwytania zbójców i złodziejów dać nie chcieli, albo w którejby wsi zbójcy i złodzieje jawni przetrzymali się duplex vadium capitaneale tolies ąuoties contraventum fuerit succumbendo. O którą winę do sadów grodzkich sanockich jako i o stawienie excessivorum instigator ziemie naszej IMć p. Szymon Śląski ex delatione praesidiarii pozywać powinien. A ta wina lubo per decretum lubo in contumaciam osądzona będzie powinna być sub paena bannitionis oddana do rąk praesidiarii do poparcia i sustentacyej praesidii. Stawieni zaś excessivi mają być iuxta delictum karani. 15. Więc żeby insigator miał prace swoje recompensam, każde miasteczko i wieś, które będzie contumax, ma oprócz vadia capitanealia succumbere in rem instigatoris dwoje czternaście grzywien. Których to vadiorum et paenarum takaż ma być exekucya jako i o pobory zatrzymane. Tenże p. instygator ad delationem nietylko praesidiarii ale i każdego slachcica et cuiusvis privati wziąwszy dowody pozywać o takowe stawianie zbójców i złodziejów, także też o wypuszczenie pojmanych złodziejów albo zbójców powinien. A przerzeczony p. rotmistrz rzeczy przy zbójcach i złodziejach pobrane wracać propietariis powinien. Więc biorąc i łapając złodziejów i zbójców we wsiach albo miasteczkach żadnych z rzeczy które nie są złodziejskie albo ad fundum pertinent brać przy nich nie powinni aby ludzie niewinni krzywdy nie cierpieli. Tego też p. rotmistrz przestrzegać powinen, aby z małej okoliczności albo podejrzenia (gdyż się trafia, że źli ludzie importune do poczciwego człowieka wstępują a potem powołaniem uciążają) ludzie sławy dobrej nie byli aggrawowani. Także przerzeczony p. rotmistrz ani p. instygator privata authoritate nikogo wypuszczać lubo z sprawy lubo z więzienia nie powinni sub paenis iudicii arbitrariis. Przy tern deklarujemy stosując się do pierwszych lauda naszych, że ktoby złodzieja albo rozbójnika na okup puścił, tedy winę jaka jest opisana ma succumbere, która wina jeżeli przez instigatora vindicabitur cedet fisco ziemi naszej. A jeśli kto privatus pozywać o to będzie, ta wina samemu cedet delatorowi. Jakoż wolno każdemu, nie referując się na instigatora, ktokolwiek zechce pozywać tak o stawienie zbójców, złodziejów, jako i o przetrzymanie onych i wypuszczenie pojmanych pro paenis supra eipressis, które na ten czas gdy privatus pozywać będzie parti cedere mają. Warujemy przy tem omnem securitatem przerzeczonemu p. rotmistrzowi, że w jednej wsi i dzierżawie nie ma mieć ni od kogo żadnej przeszkody względem łapania rozbójników i złodziejów ani też ni od kogo turbowany ex ea occasione być powinien. Na które to praesidium koszt pieniądze według dispozycyej przyszłych sądów naszych skarbowych teraźniejszy arendarz czopowego IMć p. Szymon z Gośniewic Wolski skarbnik sanocki oddać będzie powinien. Tymże IMciom pp. sędziom naszym skarbowym zlecamy, aby przy obraniu rotmistrza na tamtych sądach około praesidium tego jako najlepszy porządek uc7ynili. A gdy się trafi obwinionemu o złodziejstwo albo rozbój sprawować się, na którym gdy jedno będzie powołanie, takiemu jeszcze na dalszy wywód innocentiae albo nocentiae jego, ma być pozwolona inkwizycya przez świadków wiadomych i wiary godnych. A ponieważ IMć pp. posłowie nasi dwadzieścia pachołków z łanowej piechoty na praesidium ziemie naszej sanockiej od najjaśniejszego króla Mci p. n. m. otrzymali, tedy bratersko upraszamy IMci p. Macieja Stanisława z Unichowa Ustrzyckiego sędziego ziemi sanockiej, aby to praesidium cura et opera sua jak najprędzej do skutku przywiódł i ono ad maiorem securitatem ziemi naszej obracał. 16. Także IMć p. Piotra Krasowskiego komendanta miasta Krosna upraszamy, aby tysiąc zł. na restauracyę Krosna na starostwie krośnieńskiem pokazanych, także dwa tysiąca testamentem nieboszczyka p, Portiusa legowane i inne wszystkie legata na fortyfikacyą miasta tego według pierwszego laudum processu fisci rekuperował et erincat. A co się tknie podatków wyżej mianowanych w ziemiach naszych uchwalonych, te do rąk pp. poborców w każdej ziemi intra tempus praefixum wydane być nieodwłocznie powinne, pod winami w sprawie opisanemi. Panowie zaś poborcy nasi według assygnacyej i dyspozycyej trybunału radomskiego blisko przeszłego wybrane pieniądze te tylko, które na zapłatę dawnego długu wojsku aequivalenter sumie dwunastu pobora sine abiuratis korrespondujące pozwolone są assignatariis oddawać powinni będą, salvis arestis et iniuriis priTatorum. A cokolwiekby nad sumę dwunastom poborom korrespondującą sine abiuratis z teraźniejszych podatków zbywało, tedy to ni do kogo inszego tylko do dispozycyej ziem naszych, każdej suo pro interesse należeć będzie, w czem IMciów pp. poborców naszych obligamus, aby tego przestrzegali i nas o tem na pierwszym sejmiku informowali. 17. To też sobie wszystkie trzy ziemie lwowska, przemyska i sanocka cavemus et solennem czynimy manifestationem, że jako teraz według taryfy anni millesimi sexcentesimi vigesimi noni podatek ten sumę dwunastom poborom sine abiuratis korespondującą realiter i nad to jeszcze wyżej dwiema poborami cum iniuria województwa naszego wypłacamy, tak jeżeliby ad complementum sumy dwóch milionów czego dostawać nie miało, tedy nie nasze województwo i ziemie, ale tamte województwa, które incerto genere podatków swoich i podymnego przez abiurata zniżonych według1) taryfy anni millesimi sexcentesimi vigesimi noni nec ullis calculationibus w skarbie probato et deducto podatki swoje deklarowali należeć będą. IMciów pp. poborców zaś wszystaich ziem naszych obligujemy, aby pomienione podatki przez nas uchwalone sine depactatione et iniuria privatorum pobierali i nikogo w podatkach nie ochraniali ani jakimkolwiek sposobem uwalniali i kwitowem, oprócz salarium po groszu od złotego pozwolonem, nie uciążali. 18. Komisarzów na trybunał radomski blisko przyszły zgodnie obraliśmy, ziemia lwowska IMć p. Macieja Gołeckiego podsędka lwowskiego, ziemia przemyska IMć p. Mikołaja Ustrzyckiego pisarza grodzkiego przemyskiego, ziemia sanocka IMć p. Stefana Sicińskiego pisarza grodzkiego sanockiego, którym salaria po sześciuset zł. każda ziemia z osobna swemu ; ziemia lwowska i przemyska z retentów, ziemia sanocka u IMci p. Piotra Rojowskiego poborcy naszego i podymnego naznaczamy. Którym to IMciom pp. komisarzom naszym singulariter zlecamy et amore patriae obowiązujemy ich, aby niżeli przyjdzie do ordynowania zapłaty i wydawania asygnacyej ludziom wojskowym na sumy względem dawnych zasług od rzptej pozwolone, collatis rationibus et consiliis z drugiemi IMciami pp. komisarzami ze wszystkich województw obranymi