Część 5

trzymać, szykować i do bitwy, jeśli tego potrzeba przyniesie, przywodzić mają, a tego pilnie przestrzegać, jakoby ludzie ubodzy i ślachta ni wczym tak z strony brania żywności jako i krzywd innych uciśnieni nie byli, zaczem kaźń pańska przyśćby musiała. A gdzieby się co takiego trafiło, wnet panowie ciż przełożeni sprawiedliwość uczynić mają, a każdy dekretowi Ich Mci jako hetmańskiemu podlegać ma i onemu dosyć czynić, czego aby się każdy łatwiej uwiarować mógł, tedy wszelaką żywność, jako kto utargować może, brać ma. A iżby też ci co wylęgają, uciskani drogością nie byli, tedy nie inaczej płacić będą każdą żywność tak osobom swym jako i koniom powinni, jedno jako która rzecz jest w targu przedniejszego miasta cnego powiatu albo ziemie. A gdzieby kto uciśnion, albo ukrzywdzon był a słusznej sprawiedliwości nie odniósł, wolne takiemu będzie krzywdy swej potem prawem pospolitem dochodzić. 6. Ci, których tu na ten czas nie masz albo w Koronie albo w ziemiach, a dzierżawy królewskie albo inne dziedziczne mają, będą powinni secundum ąuantitatem bonorum poczty stawić. Wszakże niewyciągając ich więcej, jedno jako powinność wojenna niesie, którąśmy nie wedle szacunków imion powinni, ale wedle zdania swego. 7, Podstaroście, burgrabie zamków sądowych i pogranicznych od tej expedycyej wolne czynimy, gdyż będą mieli co z sobą czynić przestrzegając bespieczności ich i powinności swej prawem pospolitem opisanej. 8. A iż do rycerstwa ziem naszych służebnych być wielką potrzebę baczymy, tedy za pozwoleniem już województwa krakowskiego, od czego nie rozumiemy, aby wszytkie inne tak z miłości swej przeciwko nam jako też i za prawem, które pieniądze czwartej części ruskim ziemiom na obronę oddane, tedy te, które są we Lwowie na ratuszu pieniądze, służebnym przez p. hetmana naznaczonym ') aby były rozdawane przez p. pisarza polnego ') pozwalamy, wszakże nie starostom, którzy z opatrzenia swego od Rzpltej powinni sługi swe mieć, ale innym, tego pilnie doglądając, aby roty i poczty spełna stawiane były. A ci służebni leżeć mają co najbliżej miesc i ślaków niebespiecznych, aby do potrzeby zarazem przybyć mogli zawżdy, dlaczego im leża i żywność wedle postanowienia hetmańskiego nigdzie broniona być nie ma. 9. Granice strażą i spiegi od pana hetmana pilnie mają być opatrzone, aby wczas rycerstwu, które wyleże i innym obywatelom wieść się o nieprzyjacielu pewna dawała, nie trudząc darmo rycerstwa i innych nie trwożąc aż za pewną wieścią. 10. Mieszczanie przespieczności miast pilnie przestrzegać mają a municyej wedle potrzeby poprawować będą powinni. 11. A iż prze spiegi w wielkiej niebespiecznośei jest Korona, tedy starostowie tpgo z wielką pilnością przestrzegać mają, jakoby ludzie podejrzani po Koronie nieprzechadzali i o wszystkich wiedzieli, czem się kto bawi z cudzoziemców, a zwłaszcza Cygany, które wedle konstytucyej uchwalonych już, z ziemie wywoływamy. A panowie starostowie obwołać mają rozkazać i te Cygany łapać i na gardle karać, a ktobykolwiek takich bądź to slacheckiego albo prostego stanu bronić chciał, poena mille marcarum pecuniae ma być karan, a którą peremptorie in officio castrensi każdy czynić może, której połowica officio castrensi a połowica parti instiganti cedere ma. 13. To też Ich Mciom, którzy na elekcyą pojadą, pilnie polecamy, aby naprzód tak Ich Mciom panom radom jako i wszytkiemu rycerstwu spustoszenie ziem naszych i niebespieczeństwo, w którem jesteśmy położeni przełożyli, a zatem aby Ich Mść obronę nam stateczną zarazem obmyśleć raczyli, kazawszy na więtszy poczet ludzi przyjęcia pieniądze z Rawy wydać i sami do tego się poborem przyłożyć. A iż tak prędko żołnierz stawić się nie będzie mógł, tedy prosić, aby Ich Mć poczty swe posłać do krajów naszych raczyli, o co z pilnością przed wstępkiem do elekcyej starać się mają. 13. A sprawiedliwości postanowienie wedle recessu lwowskiego i wiszeńskiego in robore zostawiamy, chcąc o niej stateczną namowę mieć na elekcyej de instituendis iudiciis ordinariis, albo więc, gdzieby tam czasu nie było, tedy na sejmiku na swym,