Blu42 Media

Część 30

strona 356/659

[fragment nieczytelny w skanie pierwodruku]

prędzej odniosła, aby i to laudutn i ten kaptur sądów naszych autoritate przyszłej konwokacyej aprobowany był iniungimus pp. posłom naszym. A kapturu tego na sądy przez nas postanowionego taki tenor jest:')

w Wlsnl, 3 czerwca 1632. Sejmik wiszeńskl nstanawia sąd kapturowy.

1 . My dygnitarze, urzędnicy i wszytko rycerstwo województwa ruskiego na sejmik wisninski według uniwersału IMcł księdza arcybiskupa gnieźnieńskiego *) pod interregrum po śmierci ś. p. króla Zygmunta trzeciego na dzień dzisiejszy zgromadzeni, to jest ziemia lwowska, przemyska, sanocka z powiatami swemi, obmyślawając dobro i stateczne województwu ruskiemu naszemu bespieczeóstwo i aby jako naprędzej ukrzywdzonych sprawiedliwość dochodziła i swawola karanie swoje tem prędsze odnosiła, takieśmy postanowienie, przychylając się do starodawnych praw kapturów konfederacyi, zwyczajów wszelakich i konstytucyi na wszelaką swawolę domowe przez przodków naszych postanowionych, one wszytkie et rigorem ich in toto reassumując uczynili.

2. Ponieważ każdej Rzpltej fundamentem są prawa i exekucye ich, na czem obojgu wszelakie państwa firmiler stoją, tedy my przy dawnych prawach stojąc, pod wiarą i poczciwością naszą objecujemy i spoinie sobie ślubujemy według związków przodków naszych onych cale dotrzymywać.

3. Prawem pospoiitem to jest dobrze opatrzono, aby żaden krzywd swoich privata authoritate nie dochodził tylko legę publica. Tedy ktobykolwiek pod tym czasem interregni swawoleństwa, gwałty, stupra, raptus, incendia, depopulationes, depraedationes, dispercussiones viarum, rapinas, invasiones domesticas, diffidationes, duella, violentias, homicidia, vulnera et alia in universum quaevis criminalium et causarum facti genera, których cognitio ex praescripto prawa naszego tak sejmom jako trybunałom i sądom grodzkim należy, także expu]siones \riolentas personis quibusvis czynił, sądowi kapturowemu podlegać kożdy taki ma, jednak tylko te ekscessy, klóreby sub tempus interregni a morte regis usque ad coronationem stały się, przed tym sądem kapturowym sądzić się mają.

4. Także temuż sądowi należeć będą sprawy o nieuczynienie sprawiedliwości i o stawienie poddanych wszelakich osób luźnych i slachty nieosiadłej tych, którzyby aresztowani o rozboje, rany, mężobójstwa i insze zwyż mianowane crimina obwinieni byli, a takowi wszyscy cuiuscunąue status et conditionis existunt gwałtownicy mają być pozwani pod tytułem takim : Nos iudices pallatinatus Russiae vigore confoederationis generalis in conventu yisnensi inter nos conslitutae etc. etc. który pozew ma być pieczęcią tego, którego ordynacyą swoją w kożdej ziemi między sobą za direktora obiorą pieczętowany. A positio pozwu duabus septimanis ma uprzedzić, proces zaś w tych sprawach wszytkich taki ma być zachowany. Naprzód ma być terminus peremptorius, na którym iuxta ąualitatem excessus otrzymać ma powodowa strona lucrum adiudicationis paenarum legum in confoederationibus et constitutionibus regni descriptarum, którą kondemnatę otrzymawszy niema jej zarazem publikować i do exekucyej przywodzić, ale znowu na drugi termin ad publicandum decretum przypozwać. Na którym terminie żadne inne defenzye obwinionemu iść nie mają, jedno sola ignorantia, jeśliby ją strona pretendowała, którą iuramentem znioszszy, tamże in instanti respondere i wszelakie powinien pati iudicatum, którego ile in criminalibus cognitio ex scrutiniis et inąuisitionibus być ma. A w takich sprawach dilacye żadne insze, tylko dilatio scrutinii i to tylko ad proximum terminum także dilatio verae infirmitatis in actu personali tantum, pozwolone być

') Obacz Nr. następny. Pod numerem następnym podane są źródła, skąd tak instrukcyę powyżsią jakoteż i kaptur zaraz następujący tutaj ogłoszono. ') Jan Wężyk arcyb. gnieźnieński.