Część 35

fisco satisfaciant, albo jeśliby się tego żaden z braciej podjąć nie chciai, tedy uchwalone podatki officium castrense ma wybierać, które tak się w tern wybieraniu ma zachować, jako się wyżej o poborcach napisało. Nadto aby pp. starostowie o nieuczynienie egzekucyi z poborców i z tych, którzy poboru nie wydadzą, na trybunale koronnym inter causas fisci ad paenam quingentarum marcarum respondowali. A jeśliby sam p. starosta egzekucyej in bonis banitorum uczynić nie mógł a do ruszania powiatów przyszło, tedy według dawnych praw nobilitas powinna się będzie na egzekucyą do niego za uniwersałami jego w dobrym porządku ruszyć i stawić. A jeśliby sam który p. starosta poboru nie wydał, tedy vicinior capitaneus ma z niego takąż egzekucyą uczynić. 9. Należy i na tern wiele, aby i IMć. p. podskarbi koronny spoinie z drugimi pp. deputaty w trybunale radomskim zasiadał i sądził praevio jednak iuramento. 10. A iż i na tem wiele w ziemiach i powiatach zawisło, gdyby i obywatele mogli mieć zawsze informacyę, jeśli ich poborca pobory do skarbu oddał i od kogo powyciągał, dla tego i to warować potrzeba, żeby na potem poborca powinien był kwit autentyczny skarbowy na sejmiku produkować i to weryfikować wiele wybranych kontrybucyi oddał do skarbu ; także i regestra, takie jakie do skarbu podał wybranych podatków w grodzie aktywować, aby każdy z obywatelów mógł z nich uznać, jeżeli sprawiedliwie to co on dał, jest włożono. 11. Retenta, które wyciągnione będą, in publicum obracane być mają. 12. Co się tyczy inducyi pruskich z Szwedami przed kilką lat zawartych a w tym roku kończących się, aczkolwiek nie życzymy krwie chrześcijańskiej przelewania i owszem słusznego z tym narodem iustis et aeąuis conditionibus pokoju, jednak jeśliby do niego dla zawziętości i uporu nieprzyjacielskiego przyjść nie mogło, do tego się pp. posłowie nasi skłonią, na co powszechna wszystkich stanów zajdzie zgoda. 13. Dziedziczna krzywda J. kr. Mci, jako nas wielce obchodzi, tak i od tego niejesteśmy, aby pp. posłowie wszelakich sposobów szukali, aby i apparatus bellicus namówiony być mógł na tę expedycyą do windykowania onej podług zgody wszystkich stanów. A jeśliby ta wojna przez traktaty uspokojona była, tedy podatki uchwalone na tę ekspedycyą nie mają być wybierane. 14. Uważając pilno u siebie, jako wszystkiej Rzpltej i potrzebom jej tudzież saluti et securitati publicae wszystko na porządnych i zgodnych konkluzyach sejmowych należy, a za nieszczęściem jakiemsi naszem dotąd modum ordinatum concludendi sejmów namówionych i obwarowanych nie mamy, dla czego i do prorogacyej sejmów nad czas prawem warowany i nocnych konkluzyi cum summa indignitate i z wielkiem niebespieczeństwem Rzpltej, dla jakiego strzeż Boże tumultu i konfuzyej przychodzi, zlecamy pp. posłom naszym, aby za zgodą wszystkich wżdy kiedykolwiek sposób konkludowania rad i deklaracyi sejmowych był ordynowany i preskribowany. Do czego te media najsnadniejsze być rozumiemy. Naprzód, aby pp, posłowie na początek sejmu przyjeżdżali, któryby jednak we trzy niedziele i dalej na sejm przyjechał, aby tego cokolwiek sub absentia jego od izby poselskiej jest zgodnie zawarto i przez p. marszałka poselskiego i deputaty do niego wysadzone podpisanego, nie mógł ulla ratione infringere et in dubium vocare, excepto legali iuridice confirmando. Druga, aby w traktowaniu spraw publicznych de genere in genus nie descendowano i nie skończywszy jednej materyej do drugiej nie przystępowano, a tem bardziej, aby z tem, na co nie zajdzie zgoda wszystkiej izby poselskiej, do senatu nie chodzono, i p. marszałek poselski tego nie ważył się tam proponować. A przytem, aby podług konstytucyej sejmu coronationis pp, posłowie w pięć dni przed konkluzyą do senatu przychodzili i tam nic nie było konkludowanego, na coby wszystkich trzech stanów podług prawa i dawnego trybu zgoda i konsenz nie zaszedł. A konstytucye zgodnie na sejmie postanowione powinien będzie p. marszałek poselski z podpisem pp, deputatów do akt grodzkich warszawskich najdalej do czterech dni żadnej korekty ani ucierania u pp. pieczęlarzów nie czyniąc podać, których exemplarze z ksiąg grodzkich autentice wyjęte przynieść pp. posłowie nam powinni będą. A drukarz, jeśliby w tych konstytucyach odmianę jaką uczynił, aby paena capitis był karany. A iż się zagęszczają protestacye przeciwko prawom tych IMciow, którzy nie będąc ani posłami ani na ten czas praesentes w senacie senatorowie, tedy obwarować to mają pp. posłowie*