zwalają te zapiski jakoteź i potwierdzenie ich w 1477 r. dokonane 3), że Jan Łysakowski zapłacił Jarosławskiemu za to wypuszczenie go z wasalstwa. Że bowiem stosunek ten lenny przynosił panom lennym korzyści, poucza nas jedna z zapisek 4), na mocy której Spytko Jarosławski wojewoda krakowski zapisując żonie swej opiekę dziećmi i dobrami, na pierwszem miejscu swych majętności Jarosławskich, stawia wasalów Jarosławskich. Wasale są jjrzedmiotem działów familijnych i to tak cennym że niekiedy jeden zamożniejszy przypadł wszystkim członkom rodziny przy uskutecznianiu działu dóbr. I tak n. p. w 1520 r. na skutek kompromisu przed królem uczynionego przypadł Hieronimowi Jarosławskiemu wasal w Rudołowicach, siostrze jego Magdalenie, żonie Mikołaja Pileckiego wojewody Bełzkiego, wasal w Więckowicach a Annie, żonie Mikołaja z Zakliczyna, kasztelana Wojnickiego, wasal w Tywni zaś wasal w Roźwienicy miał być manem wszystkich trzech dziedziców Jarosławszczyzny 5).
Na wasalach ciężyła też służba wojenna choręgiewna servUus banearia, jak ją określa akt z roku 15226). Zaznaczono tę służbę i w transakcyach przy zastawach lub wyderkafach, jak to stwierdza akt z 1543 r. głównie co do sołtysów") z drugiej strony mamy świadectwa, że manowie uchylali się od służby wojennej, za co byli pociągani do odpowiedzialności 8).
Siady maństwa spotykamy w Jarosławszczyznie aż do połowy XVI. w. I tak przy podziale tych dóbr w 1541 r. Stanisław Odrowąż ze Sprowy, Wojewoda Podolski bierze z Jarosławiem wsie lenne Tywonię, Rudołowice i Więckowice, zaś Jordanowi Spytkowi z Zakliczyna przypadły pomiędzy innemi wsi omagialne Mikulice i Łopuszka Wielka 9). W roku zaś, 1547 księżna Anna Mazowiecka Odrowążowa Jarosławska wykupiła pewne ciężary, będące na wsiach lennych do Jarosławsczyzny należących 10). Był to czas, w którym już prawo polskie zwycięsko wypierało urządzenia dawniejsze feudalne, z którym to prawem liczący się dziedzice Jarosławscy zaprowadzali we wsiach lennych prawo polskie. Krzysztof i Rafał Pileccy w 1533 r.
') Vasallus in Rozdwiennycza cessit prefatis heredibus in Jarosław in solidum et coniunctim et itegraliter. ita ut ipse vasallussit et debeat esse subiectus omnibus Ter. Prev. 11. p. 173 — 5. •) Ter. Prew. 1 1. p. 227. '') Ibidem p. 642. ^) Dowodem tego dwie zapisl<i ziemskiego sądu Przeworskiego z 1539 r. zawarte w tomie 30. p. 932, 936 ksiąg Z. Przew. brzmią one: ludicium intendendo litt. R. S. Maiest. ciltacionem literariam ter. Prev. Inter Stanislaum Odrowąż de Sprowa Comitem in Jarosław palatinum Podoliae et Magdalenam de Jarosław opidi Kańczuga et villarum omnium ad Canczuga pertinentium possessores, actores ex una etnob. loannem Starzechowski, citatum, occasione importationis et positionis cittacionis lit. sub titulo et sigillo ipsius obsignate in bonis ipsorum magnificorum Mykulycze super nobilem lacobum Mykulyczky in Mykulycze feodalem et vassalum ipsorum, pro non exhibenda obedientia et servicia prcstanda in suo tenore lacius obtentorum, decreto suo mediante prorogat ad term. prox. prevorscenses. Druga zapiska zawiera cytacyę: Super nobiles Katherinam Mykulyczska et filias eius videlicet Agnetem nobilis Alberti Pagawsky et Zophiam sororem germanas feodales et vasallos ipsorum pro non servicione bellice expedicioni3 ad eam eąuitacione. ^) Ter. Prev. 11. p. 108 dzia} z 1541 r. '") Zapiska ta z ksiąg ziem. Prew. Inscr. 12 p. 329 pod r. 1547 się znajdująca opiewa w streszczeniu: Nblis. Johannes Krzeczowsky et Jacobus Mykulyczky advocatiae in Szowsko tenutarius recognoverunt, quia 225 fi. p. de manibus Annae Odrowążowa de ducibus Mazoviae Jarosławska de Jarosław et Wyaczkowicze tenulricis, quos filii et filiae nobilis ołim Petri
VIII
znieśli to prawo feudalne w Mikulicach i wykupują zarazem prawa manów na tej wsi ciążące ^1).