ness. Konie były im niezbędne, gdyż ich wielkie widły wojskowe pochodziły od kawalerii”). Mięsa końskiego używali także Bułgarzy jako pożywienia). Owce i bydło eksportowano w dużych ilościach do Buchary 3). Skóry garbowano w samym Bolgarmie i w przetworzonej postaci trafiały na Daleki Wschód, gdzie słynął bułgarski Yuet, zwany tam do dziś „Bulgari”). Ale ten produkt bułgarskiego przemysłu przetwórczego sprzedawano w znacznych ilościach na buty do butów miejscowa ludność: Bułgarzy nosili ich w butach, co tak zadziwiło naszego łykonogiego Ruva w Khet., który wyczuł siłę tego przemysłowego ludu i wyraził swoją świadomość w protoporywających słowach Dobrenyi: „Przewoziłem więźniów (Bułgarów); nieśli ich w butach: nie płacą nam daniny, chodźmy poszukać łykowych robotników” 5). Z roślin i produktów roślinnych duże ilości brzozy 6) i storczyki wysyłano do Khovarezm (obecnie Buchariya), i nawet obecnie w Azji Środkowej nazywa się je „gyuzi bulgar” 7). Brzoza dostarczała także samym Bułgarom materiału bojowego, a na dodatek wyciskano z niej sok, który służył jako drink8). Jednak głównym przedmiotem handlu Bułgarii ze wschodem był mech. Mimo że sama Bułgaria obfitowała w mchy, w Azji za najlepsze uważano 1 dolara, który pochodził z Rusi oraz z krajów Yajuj i Majuj (Gog i Magog)?). Pod osadami na wschodzie rozumieliśmy ziemie na dalekiej północy, zamieszkałe przez ludy węgorzy, Jutrę lub Ugrę, żyjące obecnie pod nazwami Voguls i Obtyaks po drugiej stronie Uralu, a w 1% przypadków zamieszkujące wzdłuż S. Dvinz i Pechorz; Pod tą samą nazwą rozumieli Gotę i Magoga, najwyraźniej całą ludność zamieszkującą obecne Tver tuberyu i dalej do Voetok oraz Perm, sąsiadujący od północy z Ugrą. Wszystko to, zdaniem Arabów, było krajem ciemności.
t) Izw. Ibn-Dast (Chwołzon, s. 24).
2) Izvvste Ibn-Fotslan (Egyo&Vn, Pe i szczęśliwy MasvueShchen, w. 515).
3) Izvfste Mukadessi (Harqawi, „Mówię: jestem pisarzem muzułmańskim”, s. 282).
*) Egavp, Pe ATsezep MasvisV, ep., 3. 542 i Savelyev, „Mukhamedan Numismatics”, s. 23-35..ХХГУ.
5) Ipatiew. kronika, wyd. 1871 s. 56.
8) Izvest Mukadessi (Gharkavi, „Opowieści pisarzy muzułmańskich”, s. 282).
[fragment nieczytelny w skanie pierwodruku]
[fragment nieczytelny w skanie pierwodruku]
3) Znany przez Ibn-Gaukala (Gharkavi, Said by muzułmańskich pisarzy, s. 219).
Bułgarzy prowadzili ożywiony handel z tymi krajami. Handel na terenie całej Ugry był nowy i zarazem niewielki. Kiedy Bułgarzy przybywają do krainy Vesi; następnie wykładają swoje towary na jednym mªfecie, tdf i zostawiają je na chwilę, po czym przychodzą ponownie i pod swoimi towarami znajdują to, co mieszkańcy chcą im dać; jeśli są zadowoleni, weź 10, a jeśli nie, zostaw, pokazując w ten sposób, że chcą kolejnej podwyżki. Ani kupujący, ani sprzedający tego nie widzą. nawzajem. Sprzedawane Bułgarom towary pochodziły zarówno z własnego kraju, jak i ze Wschodu, część 10 potwierdzają dane archeologiczne 1). Prowadzono także handel z odległą Ugrą, dokąd udali się Bułgarzy. Przywieźli tarpony do połowu ryb morskich własnej roboty, a w zamian otrzymali kły morsa, bardzo lubiącego wschód, dokąd udali się 2). W ten sam sposób uzyskano mech z Rusi 3), chociaż; jak zobaczymy poniżej, po dniu, w którym sami Fzdil zeszli Wołgą do Chazarów. W ten sposób w Rolgarshi zgromadzono dużo towarów futrzanych, które trafiły do Bukharsho. Eksportowano wydry, sobole, gronostaje, muchy i bobry, ale najważniejsze było zrobienie kushi z mchu. Ten ostatni przejął od Bułgarów monetę; Początkowo nie posiadali własnych monet, ale srebrne dirhemy docierały do nich z krajów muzułmańskich, płacąc za ich towary; każda kuni mх była równa wartości 9 `/> dirtemam, co równałoby się naszym pieniądzom, według normalnej stawki, „45 tys. srebrny. ^). Wykonane z naturalnych źródeł. krajów od Volgaru po Chazario Miód był także eksportowany na Wschód, a jego część wykorzystywano do spożycia miodu 5). Istnieją informacje, które dają prawo do spekulacji, że z ziemi bułgarskiej wydobyto także 410 kości mamuta i wysłano je do Bukhari na różne wydziały 6). Kronv vydflki
2) Uvarow. „Meryanie i ich życie w wykopaliskach w kurhanach” (Proceedings of the Garkh. S.V. Moskwa $. t. P, począwszy od strony 633 razit).
[fragment nieczytelny w skanie pierwodruku]
3) „Ibn-Gaukal (Gharkavi, opowiedziane przez pisarzy muzułmańskich”, s. 219).
*) Od Ibn-Gaukal i Mukadessi (Pest, s. 219 i '282). Izvfetya Ibn-Dast (Khvolzon, s. 24-95). Wartość dirhemu zob. ibid., s. 101.
5) Od Ibn-Gaukal (Gharkavi, Sayings of Muslim Writers, s. 219)