języki 1). Wydaje się, że za bliższą prawdy należy uznać pogląd, jakoby Bułgarzy wołżeklscy rzeczywiście reprezentowali mieszaninę elementów czudskich, tureckich i słowiańskich 2). W kwestii pochodzenia Bułgarów pewną przysługę może też przynieść antropologia. Czaszki znalezione podczas wykopalisk w starożytnych Bułgarach okazują się długogłowe; krótkogłowy wynosi 20°/o, zatem Bułgarzy są dość czystą jednostką etnograficzną, z jedynie niewielką domieszką elementów tureckich lub słowiańskich – krótkogłowi 3). Prymitywne plemię długogłowych, które niegdyś zajmowało prawie całe terytorium dzisiejszej Rosji, to plemię greckie, do którego należało plemię Marii i Wesi; być może należałoby w nim zaliczyć także rdzennych Bułgarów”). Istnieją dane, które pozwalają utożsamić język Bułgarów Wołżek z językiem dzisiejszych Czuwasz. W ten sposób odkryto inskrypcje na nagrobkach u Bułgarów, które po ich zbadaniu okazały się napisane w języku czuwaskim. Kształty jodeł Czuwaski na tych nagrobkach przedstawiają coś pośredniego, przejściowego między tureckim a współczesnym Czuwaski 5). Po przestudiowaniu języka Czuwaski wykazano również, że mając język turecki, zawiera on 060% elementów nietureckich 6).
r) Pierwsza opinia należy do Radlova i Kunika (link wcześniej), druga do Vamberiego we wskazanym „Otzrgipe @er Maisuageo”. Niepowodzenia w pracy® „Czuwaski w życiu codziennym, stosunkach historycznych i religijnych” Moskwa, 1865 próbuje „udowodnić, że Bułgarzy nie są Czuwaszami, ale mylą tego ostatniego z Burtasem (patrz s. 178 i nast.), o czym porozmawiamy poniżej. Savelyev w „Mukhamedan Numismatics”, St. Petersburg. Wydaje się, że 1846 również uznał Czuwaski za potomków Bułgarów (s. 100 i nast.). Patrz także następny link.
[fragment nieczytelny w skanie pierwodruku]
3) Bogdanow. „Mieszkańcy starożytnych Bułgarów według cech kranologicznych.”
*) Do plemienia Ugric należą także dzisiejsi Węgrzy, krewni. bracia naszych Vogulów i Ostyaków, których przodkowie w naszej dokumentacji fotograficznej nazywali się Yugra. Zobacz Evropeus: „O ludu Ugric, który żył w środkowej i północnej Rosji, w Finlandii i w północnej części Skandynawii przed przybyciem ich obecnych mieszkańców”. Sib. 1874. Potwierdzenie antropologiczne zob. Bogdanow w artykułach: 1) „Prehistoryczni Tweryci według wykopalisk kurhanowych”, 2) „Mieszkańcy Kurganów ziemi SFveryan według wykopalisk w guberni czernihowskiej”, 3) „Meryanie w stosunkach antropologicznych” itp.
5) List Ilmińskiego do Grigoriewa na temat relacji fonetycznych między językami czuwaskimi i tureckimi (w: Izvfstyami. Archaeologist. Society, t. U, s. 80-84).
[fragment nieczytelny w skanie pierwodruku]
ry danych etnograficznych na temat dzisiejszych Czuwasz, to z całą pewnością należy stwierdzić, że są one pochodzenia Finecato; Ich pochodzenie, zwyczaje i moralność są wspólne dla wierzeń, zwyczajów i moralności nie tylko ich sąsiadów, ale także Finów mieszkających daleko od nich 1). Z tego, co zostało powiedziane, można tylko powiedzieć, że pewnego razu, w bardzo odległych czasach, wśród plemion fińsko-ugrofińskich Wołgi pojawiła się mała horda turecka, podporządkowała jedno z nich swojej władzy, osiedliła się wśród niego, zmieszała się z nim, nadając mu w dużej mierze cechy etnograficzne w postaci zwyczajów i języka, ale ona z kolei być może nauczyła się od tego plemienia pewnych wierzeń religijnych. Kultura antropologiczna węgorzy została zachowana, ale język tego greckiego plemienia zachował tylko kilka ze swoich pierwotnych cech 2).
Centrum Wołżeko-Bulgarekato Tsarotwy stanowiła ciemność, gdzie rzeka Kama wpada do Wołgi. Na północ i południe od ujścia Kamy oraz w górę samej rzeki leżą główne bułgarskie miasta. Trzydzieści wiorst poniżej zbiegu rzek Kamy i Wołgi, 6 wiorst od dni ostatnich, leży stolica Bolgarekato Caretwy Torod Bułgar, której podstawy giną w ciemnościach czasu. Większość zabudowy tego miasta była zbudowana z drewna, 3), ale pozostałości zabudowy wskazują również, że istniało tu wiele budowli kamiennych. To miasto było wspaniałe i popularne, dzięki rozbudowanym połączeniom ciastkarskim i wspaniałym podróżom na cały Wschód. Obecnie
+) Patrz Georgi. „Opis wszystkich narodów żyjących w państwie rosyjskim”. Sib. 1799, część 1, s. 17. 35 i nast.; SOBOEV „Czuwasz”, zwłaszcza rozdział UT, s. 62 i nast.; Millera „Opis ludów pogańskich zamieszkujących obwód kazański – takich jak Czeremis, Czuwasz i Wotiakow, 1743.” Petersburg 1791, Castren:
[fragment nieczytelny w skanie pierwodruku]